ἑστιάω-ῶ (impf. εἱστίων, f. ἑστιάσω, ao. εἱστίασα, pf. εἱστίακα ; pass. ao. εἱστιάθην, pf. εἱστίαμαι [ῐᾱ]) :
      1 recevoir à son foyer, donner l’hospitalité à : τινα, LYS. 120, 43, à qqn ;
      2 particul. recevoir à sa table : τινα, HDT. 7, 135 ; EUR. Alc. 765, qqn ; τινα ἰχθύσι, PLAT. Rsp. 404 b, régaler qqn de poissons ; avec double acc. ἑστ. τινα ἡδίστην ἑστίασιν, LUC. Conv. 2, offrir à qqn un repas exquis ; particul. à Athènes, ἑστ. τὴν φυλήν, DÉM. 565, 11, donner un repas à ceux de sa tribu ; abs. donner un dîner, traiter, PLAT. Gorg. 518 d ; EL. V.H. 51 ; fig. ἑστ. τινα καλῶν λόγων, PLAT. Rsp. 571 d, régaler qqn de beaux discours ; ἑστ. τὰς ἀκοάς, EL. V.H. 3, 1 ; τὴν ὄψιν, EL. N.A. 17, 23, régaler, càd. charmer les oreilles, les yeux ; avec l’acc. de l’objet à l’occasion duquel on donne un repas : γάμον, EUR. H.f. 483 ; γάμους, AR. Av. 132, donner un repas de noces : νικητήρια, XÉN. Cyr. 8, 4, 1, célébrer une victoire par un festin ; avec deux rég. : ἐπινίκια ἑστ. τινα, DÉM. 1356, 8, traiter qqn en l’honneur d’une victoire ; avec le dat. de pers. : ἔρανόν τινι ἑστιᾶν, EPICH. (ATH. 338 d), donner à qqn un festin par écot ; ou simpl. avec un dat. : τοῖς κόραξιν ἑστ. AR. Th. 941, régaler les corbeaux
Pass. (f. moy. ἑστιάσομαι) être reçu au foyer ou à la table de qqn, HDT. 5, 20 ; XÉN. Cyr. 8, 3, 33 ; PLAT. Theæt. 178 d ; τι, PLAT. Rsp. 354 a, 611 e ; AR. Vesp. 1218 ; τινι, XÉN. Conv. 2, 3 ; fig. : se régaler de qqe ch. : λόγοις, ATH. 275 a ; ou avec le gén. τῶν τέκνων, LUC. M. cond. 41, faire son régal, càd. ses délices de discours, des enfants.

➳ Fut. moy. ἑστιάσομαι au sens pass. PLAT. Rsp. 345 c. Fut. pass. réc. ἑστιαθήσομαι, SCH.-AR. Ach. 977. Ao. εἱστιάθην, PLAT. Phædr. 247 e. Ao. moy. réc. inf. ἑστιάσασθαι, SEXT. M. 8, 186. Pf. εἱστίαμαι [ᾱ] PLAT. Rsp. 534 a. Rad. ion. ἱστια-, d’où impf. act. 3 sg. ἱστία, HDT. 7, 135 ; pf. pass. inf. ἱστιῆσθαι, HDT. 5, 20.

Étym. ἑστία.

Ion. and Dor. ἱστιάω, impf. εἱστίων Lys. 19.27, Ion. 3 sg. ἱστία Hdt. 7.135 ; fut. ἑστιάσω [α] Antiph. 68.1 ; aor.1 εἱστίασα X. Cyr. 1.3.10, Is. 8.18, inf. ἑστιᾶσαι Ar. Nu. 1212 (later ἡστίασεν SIG 1104.26 (Athens, i BC), ἱσστίασεν ib. 714.31 (Eretria, ii BC)) ; pf. εἱστίακα D. 21.156; — Med. and Pass., v. infr. ; (< ἑστία):
receive at one΄s hearth or in one΄s house, ξένους Lys. 12.8 ; entertain, feast, τινα Hdt. l.c., Ar. Nu. 1212 ; ἐν δόμοισιν ξένον E. Alc. 765 ; ἑ. τινὰ ἰχθύσι on fish, Pl. R. 404b ; at Athens, ἑ. τὴν φυλήν (cf. ἑστίασις) D. 21.156 ; τὴν πόλιν Arist. EN 1122b23 ; of the dining-room, ὁ ἀνδρὼν ὁ… ἑστιῶν αὐτούς Ael. VH 8.7. abs., give a feast, ἑ. μεγαλοπρεπῶς ib. 12.51 ; οἱ ἑστιῶντες entertainers, Pl. Grg. 518d ; τὸν ἱστιῶντ’ ἐπαινέω Epich. 35.4. c. acc. cogn., Ζεὺς… Πέλοπι ἔρανον ἱστιῶν Id. 87 ; γάμους ἑ.
give a marriage feast, E. HF 483, Ar. Av. 132 ; ἑ. νικητήρια X. Cyr. 8.4.1 ; ἐπινίκια D. 59.33 ; δεκάτην ὑπέρ τινος Id. 40.28 ; γενέθλια Luc. Herm. 11 ; and c dupl. acc., ἅμα θύσαντα τὰ ἱερὰ ἑστιᾶσαι ἐκεῖνον Antipho 1.16 ; θεσμοφόρια ἑ. τὰς γυναῖκας Is. 3.80 ; τὴν γενέθλιον ἑ. τινά Luc. Dem. Enc. 26, cf. Symp. 2 ; c. dat., Eup. 59. metaph, ἑ. τινὰ λόγων καλῶν Pl. R. 571d, cf. Luc. Philops. 39 ; ἑ. τὰς ἀκοάς, τὴν ὄψιν, Ael. VH 3.1, NA 17.23, etc. Pass., with fut. Med. ἑστιάσομαι Pl. R. 345c, Tht. 178d ; later ἑστιαθήσομαι Sch. Ar. Ach. 977 ; aor.1 εἱστιάθην Pl. Phdr. 247e, (συν-) D. 19.190 ; later ἑστιάσασθαι S.E. M. 8.186 ; pf. εἱστίαμαι Pl. R. 354a, Ion. inf. ἱστιῆσθαι Hdt. 5.20: — to be a guest, be feasted, Id. l.c., Pl. R. 372c ; ἑ. παρὰ ἀνδρὶ φίλῳ Antipho 1.26 ; c. acc. rei.
feast on…, ἑ. ἐνύπνιον have a visionary feast, ΄feast with the Barmecide΄, Ar. V. 1218 ; ἑ. γῆν, τὰ ὄντα, Pl. R. 612a, Phdr. 247e ; c. dat., εὐωδίᾳ X. Smp. 2.3 ; λόγοις Ath. 7.275b ; metaph, ταῦτά σοι εἱστιάσθω ἐν τοῖς Βενδιδείοις Pl. R. 354a.

augm. ει, εἱστίων, εἱστιάκασι, Plat. Gorg. 518e, εἱστίαμαι, ταῦτά σοι εἱστιάσθω, Plat. Rep. I.354a ; am Herde (ἑστία) gastlich aufnehmen, Her. 7.153 ; ξένους Lys. 12.8 ; Jem. bewirten, ihm einen Schmaus geben, Ar. Nub. 1212 ; ἡμᾶς ἑστιᾶτε Plat. Symp. 175b ; ἰχθύσι τινά Rep. III.404b ; übertr., τῶν λόγων ἡμᾶς εἱστία, wie auch wir sagen : mit Reden bewirten, traktieren, Phaedr. 227b ; ἑστιάσας λόγων καλῶν καὶ σκέψεων Rep. IX.571d ; – γάμον, γάμους, den Hochzeitsschmaus ausrichten, Eur. Herc.Fur. 483 ; Ar. Av. 132 ; ἱερά, einen Opferschmaus geben, Antiph. 1.16 ; θεσμοφόρια τὰς γυναῖκας, den Frauen den Thesmophorienschmaus geben, Isae. 3.80 ; νικητήρια Xen. Cyr. 8.4.1, wie ἐπινίκια Dem. 59.33, den Sieg durch einen Schmaus feiern ; so auch δεκάτην Dem. 40.28 ; γενέθλια Luc. Hermot. 11, den Geburstag feiern ; ἑστιᾶν τινα ἡδίστην ἑστίασιν Symp. 2 ; ἐπινίκιά τινα Dem. enc. 26 ; auch ἔρανόν τινι ἑστιᾶν, Epicharm. bei Ath. VIII.338d ; wie bei Plat. übertr., ἑστιῶσα καὶ τέρπουσα τὸν ἐν ἡμῖν λόγον, Plut. Symp. 7.8.4 ; τὰς ἀκοάς, einen Ohrenschmaus geben, Ael. V.H. 3.1 ; τὴν ὄψιν, das Auge weiden, H.A. 17.23.
Pass. mit fut. med., bewirtet werden, schmausen, im eigtl. Sinn u. übertr., εἱστίημαι Her. 5.20 ; ἄνευ ὄψου ποιεῖς τοὺς ἄνδρας ἑστιωμένους Plat. Rep. II.372c ; ψυχὴ γῆν ἑστιωμένη X.611e ; τἄλλα τὰ ὄντα ὄντως θεασαμένη καὶ ἑστιαθεῖσα Phaedr. 247e ; τοῦ μέλλοντος ἑστιάσεσθαι Theaet. 178d ; εὐωδίᾳ Xen. Symp. 2.3, wie λόγοις Ath. VII.275a ; Sp., auch gen., τῶν τέκνων ἑστιώμενος Luc. merc.cond. 41.