GRC
Bailly
'ἐξ·άγω [ᾰ] (f. -άξω, ao.2 ἐξήγαγον, etc.) :
I tr. faire sortir, d’où :
1 emmener avec soi : τινά, IL. 1, 337 ; SOPH. O.C. 826, etc. qqn ; μάχης ἐξ. τινά, IL. 5, 35, emmener qqn hors du combat ; ἔκ τινος, OD. 8, 106 ; 20, 21, loin de qqe ch. ; ἐπὶ θήραν, XÉN. Cyr. 1, 4, 14, à la chasse ; abs. ἐξάγειν, XÉN. Ages. 2, 24 ; Hell. 4, 5, 14, etc. emmener des troupes ; avec un acc. de direction : τήνδε τὴν ὁδὸν ἐξήγαγε, SOPH. O.C. 96, il (m’) a emmené par le chemin que voici ;
2 particul. vendre au dehors, exporter, ESCHL. fr. 256 ; AR. Eq. 278, etc. ; au pass. p. opp. à εἰσάγεσθαι, DÉM. 276, 5 ; ἐξαγόμενα χρήματα, XÉN. Vect. 3, 2, etc. marchandises exportées ;
3 repousser (une plainte en justice) DÉM. 533 fin ;
4 en mauv. part, enlever furtivement : ἀνδράποδον, LYS. 136, 7 ; παῖδα, LYS. 117, 7, un esclave, un jeune garçon ;
5 avec idée de violence, faire sortir violemment : ἐξ. τινὰ ἐκ τοῦ ζῆν, POL. 24, 12, 13, qqn de la vie, faire périr qqn ; ἐξ. ἑαυτὸν τοῦ βίου, PLUT. M. 837 e ; τοῦ ζῆν, PLUT. M. 1076 b ; ἐκ τοῦ ζῆν, POL. 40, 3, 5, se tuer ; t. de méd. faire évacuer, purger, PLUT. M. 134 c ;
6 fig. mettre hors de soi : τινα, EUR. Alc. 1080, etc. pousser ou exhorter qqn (à qqe ch.) ; ἐξ. τινὰ ἐπ' οἶκτον, EUR. Ion 361, exciter qqn à la pitié ; ἐξ. ἐπί τι τὸν ὄχλον, THC. 6, 89, exciter la foule à qqe ch. ; ἐς κινδύνους, THC. 5, 45, précipiter qqn au milieu des dangers ; au pass. se laisser emporter (par la passion) DIN. 92, 3 ; ἐξαχθῆναι εἰπεῖν, PLAT. Rsp. 572 b, se laisser entraîner jusqu’à dire ;
7 pousser au dehors, càd. étendre, élargir : περίϐολον, THC. 1, 43, un mur d’enceinte ;
8 faire sortir du droit chemin, faire dévier : τὸ ὕδωρ, XÉN. Œc. 20, 12 ; DÉM. 1276, 14, détourner l’eau ;
9 produire au dehors, à la lumière du jour, en parl. d’un nouveau-né, IL. 16, 188 ; fig. καρπόν, SOPH. fr. 717, produire un fruit ; δάκρυ τινί, EUR. Suppl. 770, faire couler les larmes de qqn :
10 conduire, diriger : τὴν ἀρχὴν τυραννικώτερον, DH. 2, 56, exercer le pouvoir d’une façon trop tyrannique ;
II intr. en apparence (s.-e. ἑαυτόν ou στρατόν) :
1 partir pour une expédition, XÉN. Hell. 4, 5, 14, etc. ;
2 en gén. sortir, IL. 7, 336 ; XÉN. Cyr. 2, 4, 18, etc. ;
Moy. attirer à soi, d’où provoquer, faire naître : γέλωτα ἔκ τινος, XÉN. Cyr. 2, 2, 15, provoquer le rire de qqn ; πολλοὺς πόνους καὶ πολλὰς ἐπιμελείας ἀνθρώπων, XÉN. Hier. 9, 11, entraîner pour les hommes beaucoup de peine et beaucoup de soins.'
Bailly 2020 Hugo Chávez Gérard Gréco, André Charbonnet, Mark De Wilde, Bernard Maréchal & contributeurs / Licence Creative Commons Attribution - Pas d'Utilisation Commerciale - Pas de Modification — « CC BY-NC-ND 4.0 »
LSJ
pf. -ῆχα D. 42.19, -αγήγοχα PHib. 1.34.10 (iii BC): — lead out, lead away; of persons, mostly c. gen. loci, μεγάροιο, πόγηος, ὁμίλου, Od. 22.458, 23.372, Il. 5.353; μάχης ib. 35; with ἐκ…, Od. 8.106, 20.21; ἐ. ἐκ τῆς χώρης Hdt. 4.148, al. ; Ἄργεος ἐξαγαγόντες having brought her out from Argos, Il. 13.379; bring out of prison, release, PHib. 1.34.4, al. (iii BC), Act. Ap. 16.39; bring forth into the world, τόν γε… Εἰλείθυια ἐξάγαγε πρὸ φόωσδε Il. 16.188; νεοττούς lead out of the nest, Arist. HA 613b12; ἐ. Λυδοὺς ἐς μάχην Hdt. 1.79, etc. ; ἐπὶ θήραν τινά Ar. Fr. 2 D., cf. X. Cyr. 1.4.14; lead out to execution, Hdt. 5.38, X. An. 1.6.10, etc. ; c. acc. cogn., με τήνδε τὴν ὁδὸν… ἐξήγαγε S. OC 98. seemingly intr., march out (sc. στρατόν), X. HG 4.5.14, 5.44.38, etc. ; generally, go out, ὡς εἰς θήραν Id. Cyr. 2.4.18; εἰς προνομάς ib. 6.1.24; once in Hom., τύμβον… ἕνα χεύομεν ἐξαγαγόντες let us go out and pile one tomb for all, Il. 7.336 (Aristarch.); also, come to an end, οἱ μεγάλοι πόνοι συντόμως ἐ. soon pass away, Epicur. Fr. 447, cf. M.Ant 7.33.
draw out from, release from, ἀχέων τινά Pi. P. 3.51; ἐ. τινὰ ἐκ τοῦ ζῆν, i.e. put him to death, Plb. 23.16.13; ἑαυτὸν ἐκ τοῦ ζῆν commit suicide, Id. 38.16.5; τοῦ ζῆν Plu. 2.1076b; τοῦ σώματος Id. Comp. Demetr. Ant. 6; simply ἐ. ἑαυτόν Chrysipp. Stoic. 3.188, cf. Paul.Aeg. 5.29; ὅταν ἡμᾶς τὸ χρεὼν ἐξάγῃ Metrod. 49.
eject a claimant from property (cf. ἐξαγωγή II), D. 30.4, 32.17, 44.32, etc. ; — Pass., to be turned out, ὑπὸ τοῦ παιδοτρίβου Aeschin. Socr. 37. of merchandise, etc., carry out, export, ῥῶπον χθονός A. Fr. 263, cf. Ar. Eq. 278, 282, etc. ; εἴ τις ἐξαγαγὼν παῖδα ληφθείη exporting him as a slave, Lys. 10.10, cf. 13.67; — Pass., And. 2.11, Th. 6.31, X. Vect. 3.2, etc. ; τὰ ἐξαγόμενα exports, Arist. Rh. 1359b22; οὔτε γὰρ ἐξήγετο… οὐδὲν οὔτ’ εἰσήγετο D. 18.145; — Med., X. Ath. 2.3.
draw off water, Id. Oec. 20.12 (Pass.), D. 55.17; draw out, of perspiration, ὑπὸ τοῦ ἡλίου Hp. Aër. 8 (Pass.); so, carry off by purgative medicines, ἕλμινθας Gp. 12.26.1, cf. Dsc. 2.152.2, Plu. 2.134c, Aret. CA 2.5; generally, get rid of, Thphr. HP 5.6.3. of building, draw or carry farther out, αἱμασιάν D. 55.22; — Pass., ὁ περίβολος πανταχῇ ἐξήχθη τῆς πόλεως Th. 1.93. of expenses, ἐπὶ πλεῖστον ἐξάγεσθαι D.C. 43.25.
bring forth, produce, οὐκ ἐξάγουσι καρπὸν οἱ ψευδεῖς λόγοι S. Fr. 834; ᾠά hatch, Arist. HA 564b8; call forth, excite, δάκρυ τινί E. Supp. 770; — Med., γέλωτα ἐξαγαγέσθαι X. Cyr. 2.2.15; μικρὰ ἆθλα πολλοὺς πόνους ἐξάγεται elicit, induce, Id. Hier. 9.11.
lead on, carry away, excite, τινά E. Alc. 1080, Supp. 79; τινὰ ἐπ’ οἶκτον Id. Ion 361, cf. HF 1212 (anap.); ἐς τοὺς κινδύνους Th. 3.45; in bad sense, lead on, tempt, οὐδέ με οἶνος ἐ. ὥστε εἰπεῖν Thgn. 414; ἐ. ἐπὶ τὰ πονηρότερα τὸν ὄχλον Th. 6.89; — Med., E. HF 775 (lyr.); εἰς τὸ διδόναι λόγον Plu. 2.922f; — Pass., to be led on to do a thing, c. inf., ἐξήχθην ὀλοφύρασθαι Lys. 2.61; ταῦτα… ἐξήχθημεν εἰπεῖν Pl. R. 572b, cf. X. An. 1.8.21; ἃ μὲν ἄν τις ἐξαχθῇ πρᾶξαι D. 21.41, cf. 74; εἰς ἅμιλλαν Plu. Sol. 29; abs., to be carried away by passion, Din. 1.15; ὑπὸ τοῦ θυμοῦ Paus. 5.17.8, etc. ; ἐξάγουσα ὀδύνη distracting pain, Herod.Med. ap. Orib. 7.8.1.
lead away, [λόγον] εἰς ἄλλας ὑποθέσεις Plu. 2.42e; προβλήματα ἐ. εἰς ὀργανικὰς κατασκευάς reduce, Id. Marc. 14 (also εἰς ἔργον πρόβλημα ibid.); ἐ. εἰς τὸ ἀνώτερον, Lat. altius repetere, Id. 2.639e; πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν διάλεκτον ἐξάγειν τοὔνομα express in Greek, Id. Num. 13.
exercise, τὴν ἀρχὴν οὐκέτι βασιλικῶς, ἀλλὰ τυραννικώτερον D.H. 2.56, cf. IG2². 1304.4, 14; carry out instructions, Michel 409.18 (Naxos, iii BC).
give directions in a will, ἐμαυτὸν οὕτως ἐξάγω Lycon ap. D.L. 5.72. intr., pass one΄s life, D.S. 3.43.
Liddell-Scott-Jones, Greek-English Lexicon (9th ed., 1940)
Pape
(ἄγω),
1) herausführen ; Hom. immer von lebenden Wesen ; κούρην, aus dem Zelte, Il. 1.337 ; μάχης δ' ἐξήγαγε θοῦρον Ἄρηα 5.35 ; Ἄργεος ἐξαγαγόντες 13.379 ; τὸν Εἰλείθυια ἐξάγαγε πρὸ φόωσδε 16.188, sie brachte ihn ans Tageslicht heraus ; ἔκ τινος, Od. 8.106. So Folgde, Soph. O.C. 830 ; Ar. Ran. 352 u. in Prosa ; ἐπὶ θήραν, auf die Jagd ausführen, Xen. Cyr. 1.4.14 ; τήνδε τὴν ὁδὸν ἐξήγαγέ με Soph. O.C. 98. Bes. das Heer, Soldaten aus dem Lager herausführen, ausrücken lassen, Xen. Cyr. 1.3.30, An. 1.5.17 u. oft ; auch mit ausgelassenem acc., scheinbar intr., ausrücken, wie Il. 7.336 τύμβον χεύομεν ἐξαγαγόντες von Eust. erkl. wird, nachdem wir aus dem Lager ausgerückt sind ; vgl. Xen. An. 6.4.36, Hell. 6.5.18 ; – Einen herausführen, um ihn zu töten, Her. 6.91 ; Xen. An. 1.6.10, Hell. 6.4.37 ; ἑαυτὸν τοῦ βίου, sich aus dem Leben herausführen, sich das Leben nehmen, Plut. X oratt. Isocr. p. 239 ; ἐκ τοῦ ζῆν Pol. 40.3.5 u. a.Sp.; ohne diesen Zusatz, Plut. Dem. et Ant. 6 ; νόσος αὐτοὺς ἐξήγαγεν, ließ sie sterben, Brut. 47. – Von leblosen Dingen, τὴν ὁδὸν στενωτέραν ποιήσας ἐξαγαγὼν ἔξω τὴν αἱμασιάν, indem er die Hecken hinausrückte, Dem. 35.22 ; vgl. Thuc. 1.43 μείζων γὰρ ὁ περίβολος πανταχῆ ἐξήχθη τῆς πόλεως. Vom Wasser, ableiten, Xen. Oec. 20.12, Dem. 55.18. Bei den Aerzten = vertreiben, z.B. ἕλμινθας, Diosc.; abführen, purgieren, Plut. san.tu. p. 401.
2) außer Landes führen, zum Verkauf ; εἰς Κόρινθον ἐντευθενὶ ἀνδράποδον ἐξήγαγεν, ἐκεῖθεν δὲ παιδίσκην ἀστῆς ἐξαγαγὼν ἁλίσκεται Lys. 13.67 ; so auch von leblosen Dingen, σῖτον παρά τινος Dem. Lept. 32 ; πολλὰ τάλαντα ἐκ τῆς πόλεως Thuc. 6.31 ; Ar. Eq. 278, 282 ; μήτε ἐξαγομένων χρημάτων, μήτε εἰσαγομένων Plat. Legg. VIII.847b ; auch A., bes. von Handelsgegenständen.
3) hervorbringen, veranlassen ; οὐκ ἐξάγουσι καρπὸν οἱ ψευδεῖς λόγοι Soph. frg. 207 ; δάκρυ τινί, Einem Tränen entlocken, Eur. Suppl. 793 ; auch im med., μικρὰ ἆθλα πολλοὺς πόνους ἐξάγεται, kleine Belohnungen regen zu großen Anstrengungen an, Xen. Hier. 9.11 ; γέλωτα ἐξάγεσθαι ἔκ τινος, Einen zum Lachen bringen, Cyr. 2.2.15. – Oft übertragen, bes. im pass., sich verleiten lassen, gew. mit tadelndem Nebenbegriff, über die Grenzen hinaus, fortreißen, οὐδέ με οἶνος ἐξάγει ὥστ' εἰπεῖν δεινὸν ἔπος περὶ σοῦ Theogn. 414 ; ἔρως τίς μ' ἐξάγει Eur. Alc. 1080 ; ἐπ' οἶκτον Ion 361 ; ἐπὶ τὰ πονηρότερα ἐξῆγον τὸν ὄχλον Thuc. 6.89 ; ἐς κινδύνους 3.45 ; ταῦτα ἐπὶ πλέον ἐξήχθημεν εἰπεῖν Plat. Rep. VII.572b ; ἐὰν ἐξαχθῶ τι λέγειν Aesch. 1.37 ; ταῦτα μὲν ἐξήχθην ὀλοφύρασθαι Lys. 2.61 ; ἐξάγομαι γάρ, parenthetisch, Din. 1.15, ich werde heftig, gerate in Leidenschaft ; auch Sp., τὰ ἀναλώματα ἐπὶ πλεῖστον ἐξηγμένα, gesteigert, DC. 43.25.
Pape, Griechisch-deutsches Handwörterbuch (3. Aufl., 1914)
TBESG
ἐξ-άγω
[in LXX chiefly for יָצָא hi. ;]
to lead out: with accusative, Mrk.15:20, Jhn.10:3, Act.5:19 7:36 16:37-39; before ἔξω, Luk.24:50; ἐκ, Act.7:40 12:17 13:17, Heb.8:9; εἰς, Act.21:38.†
(AS)
Translators Brief lexicon of Extended Strongs for Greek based on Abbot-Smith, A Manual Greek Lexicon of the New Testament (1922) (=AS), with corrections and adapted by Tyndale Scholars