GRC

ἐμποδών

download
JSON

Bailly

ἐμ·ποδών, adv. :
   I dans les pieds, càd. de manière à entraver ou à faire obstacle : ἐ. τινι ἵστασθαι ou στῆναι, ESCHL. Sept. 1016 ; THC. 1, 53 ; γίγνεσθαι ou γενέσθαι, HDT. 7, 183 ; EUR. Hec. 372 ; παρεῖναι, SOPH. O.R. 446 ; κεῖσθαι, EUR. Ion 1047, être un obstacle pour qqn ou qqe ch. : avec double rég. ἐμπ. εἶναί τινί τινος, XÉN. Cyr. 8, 5, 24, empêcher qqn de faire qqe ch. ; ποιεῖσθαι ἐ. τι, XÉN. Cyr. 4, 2, 46 ; DÉM. 548, 22, regarder comme un obstacle ; ἐ. εἶναι τῷ ποιεῖν, XÉN. Hell. 2, 3, 23, être un obstacle pour faire ; ἐ. εἶναί ou γίγνεσθαί τινι μὴ πράττειν ou μὴ οὐ ποιεῖν, XÉN. Eq. 11, 13 ; AR. Pax 315 ; THC. 6, 28, être ou devenir un obstacle qui empêche qqn de faire ; ἐ. γίγνεσθαι τὸ μὴ εἶναι, XÉN. An. 4, 8, 14, ou τοῦ μὴ ὁρᾶν, XÉN. Cyr. 2, 4, 23, empêcher d’être, de voir ; τὸ ἐμποδών, HDT. 7, 183 ; τοὐμποδών, AR. Lys. 1161, obstacle, empêchement ;
   II devant les pieds, càd. à portée :
      1 en parl. du lieu : ὁ ἐ. HDT. 1, 80, etc. celui qui se présente, le premier venu ; τὰ ἐ. EUR. Ph. 706, ce qui se présente ou se rencontre, ce qui est à portée ; ἱερὸν ἐ. ποιεῖσθαι, ARSTT. Nic. 5, 5, 7, élever un temple accessible à tous ; ἐ. εἶναί τινι καὶ γνωρίζεσθαι, POL. 2, 17, 2, être à portée de qqn et connu de lui ;
      2 en parl. du temps, càd. au moment présent, actuellement, POLÉM. (MACR. Sat. 5, 19).

Étym. ἐν, ποδῶν, le gén. par anal. avec ἐκποδών.

Bailly 2020 Hugo Chávez Gérard Gréco, André Charbonnet, Mark De Wilde, Bernard Maréchal & contributeurs / Licence Creative Commons Attribution - Pas d'Utilisation Commerciale - Pas de Modification — « CC BY-NC-ND 4.0 »

LSJ

Adv. perh. formed by anal. to ἐκποδών : — before the feet, in the way, in one΄s path, κτείνειν πάντα τὸν ἐ. γενόμενον every one that came in the way, Hdt. 1.80; πᾶν ἔθνος τὸ ἐ. Id. 2.102; τοὺς αἰεὶ ἐ. γινομένους Id. 4.118, cf. 7.108; τὸ μὴ ἐ. those who are absent, Th. 2.45; μή που λαθών τις ἐ. (sc. γενόμενος) Ar. V. 247.
in one΄s way, i.e.
presenting an hindrance, ὁ θεὸς… [οἱ] ἐ. ἕστηκε Hdt. 6.82; ὥς σφι τὸ ἐ. ἐγεγόνεε καθαρόν when all impediments had been cleared away, Id. 7.183; τί τοὐμπ. ; Ar. Lys. 1161; οὐδὲν ἐ. [ἐστι] A. Pr. 13; ἐ. ἔστη δορί Id. Th. 1021; παρεῖναι S. OT 445; οὐδεὶς ἐ. κεῖται νόμος E. Ion 1047; καθῆσθαι Ar. Pax 473; σὺ δ’ ἡμῖν μηδὲν ἐ. γένῃ E. Hec. 372; ἐ. τινι φῦναι Id. Or. 605; c. inf., ἐ. εἶναι τῷ ποιεῖν X. HG 2.3.23; ἐ. γενέσθαι, εἶναί τινι μὴ πράττειν, prevent a person΄s doing, Ar. Pax 315, Th. 6.28, etc. ; τί ἐ. μοι μὴ οὐ… ; what prevents my doing? X. Eq. 11.13, cf. An. 3.1.13; so ἐ. τὸ μὴ εἶναι ib. 4.8.14; ἐ. γίγνεσθαι τοῦ μὴ ὁρᾶν Id. Cyr. 2.4.23; ἐ. εἶναι ἀλλήλοις τινός to hinder each other from a thing, ib. 8.5.24, cf. Plu. Them. 4, etc. ; λόγων τίς ἐ. ὅδ’ ἔρχεται ; E. Supp. 395; ποιεῖσθαι ἐ. τι to regard it as a hindrance, suffer it to hinder, Lys. 13.88, X. Cyr. 4.2.46, D. 21.104.
in one΄s way, before one΄s eyes, manifest, πόθεν ἄρξομαι, ἐ. ἁπάντων ὄντων ; And. 4.10; Χαρίτων ἱερὸν ἐ. ποιοῦνται Arist. EN 1133a3; ἃ δ’ ἐ. μάλιστα ταῦθ’ ἥκω φράσων E. Ph. 706; ἡ ἐ. παιδεία everyday education, Arist. Pol. 1337a39; πολλοῖς ἐ. εἶναι καὶ γνωρίζεσθαι Plb. 2.17.1.
of Time, immediately, Polem.Hist. 83.
Liddell-Scott-Jones, Greek-English Lexicon (9th ed., 1940)

Pape

(ἐν ποσὶ ὤν), vor den Füßen ;
1) im Wege, hinderlich, hemmend ; εἰ μὴ θεῶν τις ἐμπ. ἔστη δορὶ τῷ τοῦδε Aesch. Spt. 1007 ; vgl. Thuc. 1.53 ; τῷ ποιεῖν Xen. Hell. 2.3.23 ; οὔτε θεοὺς οὔθ' ὁσίαν ἐποιήσατ' ἐμπ. τοιούτῳ λόγῳ, er ließ sich nicht durch Rücksicht auf die Götter von solcher Rede abhalten, Dem. 21.104 ; vgl. Xen. Cyr. 4.2.46 ; κακὸν δὲ ποῖον ἐμπ. εἶργε τοῦτ' ἐξειδέναι, was hinderte es zu erfahren, Soph. O.R. 128 ; Eur. oft, σὺ δ' ἡμῖν μηδὲν ἐμπ. γένῃ λέγουσα μηδὲ δρῶσα, werde nicht durch Wort oder Tat uns hinderlich, Hec. 372 ; μὴ ἐμπ. ἡμῖν γένηται τὴν θεὸν μὴ 'ξελκύσαι Ar. Pax 515, hindern, herauszuziehen ; so mit μή u. inf., Thuc. 6.28 ; ὅ τι ἂν ἐμποδὼν ᾖ τοῦ ἰέναι καὶ πορεύεσθαι Plat. Crat. 415c ; τί ἐμποδὼν μὴ οὐχὶ – ἀποθανεῖν Xen. An. 3.1.13 ; τὸ μὴ εἶναι 4.8.14 ; τοῦ μὴ ὁρᾶν, am Sehen, Cyr. 2.4.23 ; auch sonst mit dem gen., ὅτι πολλῶν καὶ ἀγαθῶν ἐμπ. ἀλλήλοις ἔσεσθε 8.5.24 ; τοῖς Ἕλλησι τῆς διώξεως Plut. Them. 4 ; τὸ ἐμποδών, das Hindernis, Ar. Th. 847, Lys. 1161 ; ὥς σφι τὸ ἐμπ. ἐγεγόνεε καθαρόν, da das Hindernis beseitigt war, Her. 7.183.
2) der Einem in den Wurf kommt, begegnet, Her. 2.102, 3.147 u. A.
3) was vorliegt, gegenwärtig ist ; ἃ δ' ἐμποδὼν μάλιστα, ταῦθ' ἥκω φράσων Eur. Phoen. 706 ; οἱ ἐμπ. ἆθλοι Plut. Thes. 7 ; daher = bekannt, Andoc. 4.10 ; διὰ τὸ πολλοῖς ἐμπ. εἶναι καὶ γνωρίζεσθαι Pol. 2.17.1 ; a.Sp. Auch von der Zeit, sofort, Polemo bei Macrob. Sat. 5.19.
Pape, Griechisch-deutsches Handwörterbuch (3. Aufl., 1914)
memory