GRC

πιφαύσκω

download
JSON

Bailly

(seul. prés. et impf. [ῑ̆ à l’act.,au moy.]) :
   I faire briller, faire luire, acc. ESCHL. Ag. 23, Pers. 664 ;
   II mettre au grand jour, d’où :
      1 faire un signe : τινί, IL. 10, 502, à qqn ;
      2 faire voir : d’où fig. faire comprendre par la parole, expliquer, raconter, dire : τι, HH. Merc. 540, qqe ch. ; τινί τι, IL. 10, 478 ; OD. 11, 442 ; 12, 165 ; ESCHL. Ch. 279 ; ἔπεα ἀλλήλοισι, IL. 10, 202, s’adresser des paroles les uns aux autres ; ἔπος πάντεσσι, OD. 22, 131, 247, adresser des paroles à tous ; abs. faire savoir, déclarer : τινί, IL. 18, 200, à qqn ; avec la prop. inf. ordonner que, ESCHL. Eum. 620, qqe ch. à qqn ;

Moy. :
   I faire briller, faire luire, acc. IL. 21, 333 ;
   II montrer, faire voir, acc. IL. 12, 280 ; HH. Ap. 444 ; fig. :
      1 faire comprendre, expliquer, prouver, OD. 15, 518 ;
      2 déclarer, annoncer, acc. IL. 15, 97 ; OD. 2, 32, 44, etc. ; proposer, IL. 21, 99 ;
      3 raconter : τινί τι, IL. 16, 12 ; OD. 2, 162 ; 13, 37 ; 21, 305 ; 23, 202, qqe ch. à qqn ;
      4 se laisser dire, d’où apprendre, acc. NIC. Th. 411, 637, 725.

Dans Homère [ῑ] dans la 1re moitié de l’hexamètre avant la penthémimère, IL. 10, 478, 502 ; 18, 500 ; HH. Merc. 540 ; [ῐ] dans la 2e moitié, IL. 12, 280, etc. ; OD. 12, 165, etc. ; chez les autres poètes touj. [ῐ]. Inf. prés. épq. πιφαυσκέμεν, OD. 11, 412 ; impf. sans augm. πίφαυσκον, OD. 12, 165 ; IL. 10, 202, 478 ; impf. moy. sans augm. 3 sg. πιφαύσκετο, A.RH. 3, 606.

Étym. φάος, avec redoubl. *πι-φαϝ-, d’où πι-φαυ- ; v. πιφάσκω.

Bailly 2020 Hugo Chávez Gérard Gréco, André Charbonnet, Mark De Wilde, Bernard Maréchal & contributeurs / Licence Creative Commons Attribution - Pas d'Utilisation Commerciale - Pas de Modification — « CC BY-NC-ND 4.0 »

LSJ

redupl. form of φαυ (φαϜ-) (v. φάω), only pres. and impf., Act. and Med.; Ep. inf. πιφαυσκέμεν Od. 11.442; — Ep. and Lyr. Verb (used also by A. in Act., v. infr.), make manifest, tell of, ἵπποι οὓς νῶϊν πίφαυσκε Δόλων Il. 10.478; ἕκαστα λέγων ἑτάροισι πίφαυσκον Od. 12.165; θέσφατα π., ὅσα μήδεται… Ζεύς h.Merc. 540; μειλίγματα βροτοῖς πιφαύσκων εἶπε A. Ch. 279; proclaim, γᾷ ἐπισκήπτων πιφαύσκω B. 5.42; metaph, λαμπτὴρ ἡμερήσιον φάος πιφαύσκων showing forth, A. Ag. 23; τιάρας φάλαρον π.
exhibiting, Id. Pers. 662 (lyr.) ; abs, ῥοίζησεν δ’ ἄρα πιφαύσκων Διομήδεϊ making signal, Il. 10.502.
declare, utter, μηδ’ οἱ μῦθον… πιφαυσκέμεν Od. 11.442; ἔπος πάντεσσι π. 22.131; πείρατα μύθων Emp. 17.15. c. acc. et inf., tell one to do, A. Eu. 620. Med., make manifest, show, ἀνθρώποισι π. τὰ ἃ κῆλα Il. 12.280, cf. 21.333; make known, disclose, ἀλλά τοι ἄλλον φῶτα π. Od. 15.518; οἷα Ζεὺς κακὰ ἔργα π. Il. 15.97, cf. 16.12, Od. 2.32, 162, Hes. Th. 655; ἄσχετα ἔργα πιφαύσκετο δημοτ έροισιν A.R. 3.606. later Pass., have told one, learn about, c. acc., Nic. Th. 411, 637, 725. [In Ep. πι- metri gr. in the first half of a hexam., Il. 10.478, 502, 18.500, h.Merc. 540; in the latter half πι- (so always in Med.).]
Liddell-Scott-Jones, Greek-English Lexicon (9th ed., 1940)

Pape

(reduplizierte Form von *φάω, vrwdt mit φάσκω, φημί), nur praes. u. imperf., erscheinen lassen, zeigen, ein Zeichen geben, τινί, Il. 10.502 ; bes. durch Worte anzeigen, verkündigen ; τί, H.h. Merc. 540, τινί τι, Il. 10.578, Od. 11.442, 12.165 ; erklären, versichern, Il. 18.200, ἔπεα ἀλλήλοισιν, ἔπος πάντεσσι, Worte, u. einander zu Allen sprechen, 10.22, Od. 22.181, 247 ; λαμπτὴρ φάος πιφαύσκων, Aesch. Ag. 23, Pers. 652, Ch. 277 ; befehlen, βουλῇ πιφαύσκω δ' ὔμμ' ἐπισπέσθαι πατρός, Eum. 590. – Eben so im med.: πιφαυσκόμενος τὰ ἃ κῆλα, zeigend, Il. 12.280 ; πιφαύσκεο δὲ φλόγα πολλήν, d.i. leuchten lassen, 21.333 ; h.Apoll. 444 ; bes. durch Worte bezeichnen, kenntlich machen, nachweisen, ἀλλά τοι ἄλλον φῶτα πιφαύσκομαι, Od. 15.518 ; melden, erzählen, ankündigen, οἷα Ζεὺς κακὰ ἔργα πιφαύσκεται, Il. 15.97, vgl. Od. 2.32, 44 ; τινί τι, wie ἠέ τι μυρμιδόνεσσι πιφαύσκεαι ἢ ἐμοὶ αὐτῷ, Il. 16.12, 21.99, Od. 2.162, 13.37, 21.305, 23.202. – Bei, sp.D. auch = sich sagen lassen, dah. erfahren, vernehmen.
[Hom. braucht das ι in der ersten Hälfte des Hexameters vor der Penthemimeres immer lang, wie Il. 10.478 (hier in Thesi). 502, 18.500, h.Merc. 540, an welchen Stellen das act. steht ; in der zweiten Hälfte des Hexameters nach der Penthemimeres, wo gew. das med. gebraucht ist, immer kurz ; so auch bei Aesch. u. sp.D.]
Pape, Griechisch-deutsches Handwörterbuch (3. Aufl., 1914)
memory