{ "meta": { "serviceProvider": { "name": "Berlin-Brandenburg Academy of Sciences and Humanties, TELOTA - IT\/DH", "link": "https:\/\/www.bbaw.de\/en\/bbaw-digital\/telota" }, "dataProvider": { "name": "Classical Language Dictionary", "link": "https:\/\/cld.bbaw.de" } }, "query": { "self": "https:\/\/cld.bbaw.de\/api\/dictionary\/lemma\/%CF%80%CF%81%CE%BF%CE%B9%CC%88%CC%81%CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BC%CE%B9?language=grc&options=case-sensitive", "searchDate": "2026-04-17 18:20:46", "searchFor": "lemma", "searchTerm": "προΐστημι", "language": "GRC", "options": { "strict": true, "case-sensitive": true, "regex": false, "simplified": false } }, "data": [ { "lemma": "προΐστημι", "meanings": 1, "language": "grc", "descriptions": [ { "dictionary": "Bailly", "reference": "Bailly 2020 Hugo Chávez Gérard Gréco, André Charbonnet, Mark De Wilde, Bernard Maréchal & contributeurs \/ Licence Creative Commons Attribution - Pas d'Utilisation Commerciale - Pas de Modification — « CC BY-NC-ND 4.0 »", "source": "https:\/\/bailly.app\/%C3%A0-propos", "description": "προ·ΐστημι :A<\/b> tr. (aux temps suiv. : prés., impf<\/i>. προΐστην, f<\/i>. προστήσω, ao.1<\/i> προέστησα, p. contr<\/i>. προὔστησα ; pf<\/i>. προέστηκα, p. contr<\/i>. προὔστηκα) :      1<\/b> mettre en avant, placer en tête : τινὰ μάχεσθαι, IL. 4, 156,<\/i> mettre qqn en avant pour combattre ; τοὺς εὐκινητοτάτους τοῦ κέρατος προϊστάναι, POL. 1, 33, 7,<\/i> mettre les plus agiles en tête de l’aile ; fig<\/i>. τινὰ τῆς πόλεως προϊστάναι, PLAT. Lach. 197<\/i> d, placer qqn à la tête de la cité ;      2<\/b> exposer publiquement : τινά, D. CHR. 126<\/i> a, qqn ;B<\/b> intr. (aux temps suiv. : ao.2<\/i> προέστην, pf.1<\/i> προέστηκα, pl.q.pf<\/i>. προειστήκειν) :   I<\/b> se placer devant, càd. :<\/i>      1<\/b> se placer en face de : τινί, HDT. 1, 129, ou<\/i> τινά, SOPH. El. 1370,<\/i> se placer devant qqn ; particul. avec idée d’hostilité,<\/i> se dresser en face de, dat<\/i>. SOPH. Aj. 1133 ; fig<\/i>. se présenter (à l’esprit), HDT. 1, 86 ;<\/i>      2<\/b> se placer devant pour protéger, protéger, défendre : τινός, HDT. 9, 107,<\/i> défendre qqn ; φίλων, PLUT. Dio. 26,<\/i> ses amis ; ou avec le gén. de l’objet contre lequel on protège :<\/i> ἀναγκαίας τύχης, SOPH. Aj. 790,<\/i> protéger contre les rigueurs de la fortune ;      3<\/b> se placer à la tête de, d’où, à l’ao. et au pf<\/i>. être à la tête de : τοῦ δήμου, THC. 6, 28 ;<\/i> τῆς πόλεως, PLAT. Gorg. 520<\/i> a, être à la tête du peuple, de la cité ; οἱ τοῦ δήμου προεστηκότες, THC. 3, 70 ; 6, 28 ; 8, 65,<\/i> les premiers de la cité ; οἱ ἐν ταῖς πόλεσι προστάντες, THC. 3, 88,<\/i> les premiers citoyens dans les villes ; joint à<\/i> ἄρχων, PLAT. Rsp. 428<\/i> e ; en mauv. part,<\/i> être le meneur, le chef d’un parti de conjurés, XÉN. An. 6, 2, 9 ; p. suite,<\/i> présider à : τῆς εἰρήνης, ESCHN. 49, 41,<\/i> présider à la paix ; φόνου, SOPH. El. 968,<\/i> présider à un meurtre ; fig<\/i>. gouverner (sa vie, etc.) gén<\/i>. HDT. 2, 173 ;<\/i> XÉN. Mem. 3, 2, 2, etc. ;<\/i>      4<\/b> être devant, dépasser, surpasser : τινὸς εὐψυχίᾳ, PLAT. Tim. 25<\/i> b, être supérieur à qqn par la noblesse d’âme ;   II<\/b> s’exposer en public, se prostituer, ESCHN. Ep. 7 ;<\/i> CLÉM. 524, etc. ;<\/i>Moy<\/i>. προΐσταμαι<\/b> :A<\/b> tr. (aux temps suiv. : prés. impf<\/i>. προϊστάμην, f<\/i>. προστήσομαι, ao.1<\/i> προεστησάμην) :   I<\/b> placer devant soi : σκίπωνα, HDT. 4, 172,<\/i> un bâton ; τὰ ἅρματα, XÉN. Hell. 4, 1, 18,<\/i> les chars ; fig. :<\/i>      1<\/b> mettre à sa tête : τινα, PLAT. Leg. 629<\/i> a, qqn ; τινὰ πρ. ἑαυτοῦ, PLAT. Rsp. 565<\/i> c, mettre qqn à sa tête ; στρατηγόν τινα, DÉM. 1432, 14,<\/i> mettre qqn à sa tête comme général ;      2<\/b> mettre devant soi pour se protéger ; τινα αὑτῆς, DÉM. 1357, 25,<\/i> prendre qqn pour curateur, propr<\/i>. placer qqn devant soi, se couvrir de qqn (cf. l’idée de<\/i> tuteur) ; τὰ τῶν Ἀμφικτυόνων δόγματα, DÉM. 62, 4,<\/i> alléguer les décrets des Amphictyons ;      3<\/b> se proposer : τινα παράδειγμα, LUC. Somn. 18,<\/i> se proposer qqn comme modèle ;   II<\/b> mettre en avant, mettre en relief, en évidence : τοῦ ἀγῶνος τὴν πρὸς ἐμὲ ἐχθρὰν προΐσταται, DÉM. 230, 8,<\/i> il met ainsi en évidence comme motif réel de cette lutte sa haine contre moi ;B<\/b> intr. au prés. et à l’impf. :<\/i> προΐστασθαι τέχνης, ATH. 612<\/i> a, présider à un art, être maître en un art.

➳ Pf. 2 pl. ion<\/i>. προεστέατε, HDT. 5, 49 ; part. pl. ion<\/i>. προεστεῶτες, HDT. 4, 79, etc<\/i>.<\/p>" }, { "dictionary": "LSJ", "reference": "Liddell-Scott-Jones, Greek-English Lexicon (9th ed., 1940)", "source": null, "description": "fut.<\/i> -στήσω ; aor.1<\/i> προὔστησα, part.<\/i> προστήσας, inf.<\/i> προστῆσαι. Causal in these tenses, as also in pres. and aor.1 Med.<\/i>, set before<\/b>, once in Hom., προστήσας [σε] πρὸ Ἀχαιῶν Τρωσὶ μάχεσθαι Il.<\/i> 4.156; c. gen., π. τὸ σῶμα τοῦ σκοποῦ put<\/b> his body in the way<\/b>, Antipho 3.2.4 (dub.l.<\/font>), cf. Plb. 1.33.7.set over<\/b>, ὃν ἡ πόλις ἀξιοῖ αὑτῆς προϊστάναι, v.l.<\/font> for -εστάναι, Pl. La.<\/i> 197d.exhibit publicly, prostitute<\/b>, π. ἐπ’ οἰκημάτων D.Chr. 7.133. Med.<\/i>, mostly aor.1<\/i>, put<\/b> another before oneself, choose as one΄s leader<\/b>, Hdt. 1.123, 4.80; c. gen., προΐστασθαι τουτονὶ ἑαυτοῦ take as one΄s guardian<\/b>, Pl. R.<\/i> 565c, cf. 442a (cj.), 599a, D. 59.37; σφῶν αὐτῶν προὐστήσαντο τιμωρὸν γενέσθαι Κηφίσιον And. 1.139; στρατηγόν τινα τοῦ πολέμου π. D. Prooem.<\/i> 21.put before one, put in front<\/b>, σκίπωνα προστήσασθαι Hdt. 4.172; τὰ ἅρματα X. HG<\/i> 4.1.18; τὴν χεῖρα, so as to shade the eyes, Arist. Pr.<\/i> 960a21. metaph<\/i>, put forward as an excuse<\/b> or pretence, use as a screen<\/b>, τί τάδε προὐστήσω λόγῳ· E. Cyc.<\/i> 319; τὰ τῶν Ἀμφικτυόνωνδόγματα προστήσασθαι D. 5.19, etc. ; c. gen., [τὴν ἀτυχίαν] τῆς κακουργίας προϊστάμενος Antipho 2.3.1; τοῦ ἀγῶνος τὴν πρὸς ἔμ’ ἔχθραν προΐσταται D. 18.15. προστησώμεθα Τύρταιον put<\/b> him forward, cite<\/b> him as an authority<\/b>, Pl. Lg.<\/i> 629a.prefer, value above<\/b>, ὦτα τοῦ νοῦ προστησάμενοι Id. R.<\/i> 531b.establish<\/b> a thing before<\/b> another, τοὺς ἀριθμοὺς τῆς ὑποστάσεως αὐτῶν (sc. τῶν ὄντων) Plot. 6.6.15, cf. Procl. Inst.<\/i> 133.manifest<\/b>, ib.<\/i> 195, al. Pass., with aor.2 Act.<\/i> προὔστην ; pf.<\/i> προέστηκα, 2 pl.<\/i> προέστατε Hdt. 5.49; inf.<\/i> προεστάναι, part.<\/i> προεστώς (v. infr.); fut. pf.<\/i> προεστήξομαι, v. infr. II. 2; — aor. Pass.<\/i> προεστάθην, v. infr. II. 3 : — come forward<\/b>, v.l.<\/font> for προσ- in D. 60.15. c. acc., approach<\/b> as a suppliant, ἥ σε… λιπαρεῖ προὔστην χερί S. El.<\/i> 1378; προστῆναι μέσην τράπεζαν dub.<\/font> in Id. Fr.<\/i> 660.1 (fort.<\/font> προσβῆναι); — in Hdt. 1.86, προσστῆναι is restored. c. dat., stand so as to face<\/b> another, σοὶ γὰρ Αἴας πολέμιος προὔστη ποτέ S. Aj.<\/i> 1133; — in Hdt. 1.129, προσστάς is restored.stand in public, be a prostitute<\/b>, Aeschin. Ep. 7.3, Vett.Val. 16.7. c. gen., to be set over, be at the head of<\/b>, τῆς Ἑλλάδος Hdt. 1.69, 5.49; τῶν Ἀρκάδων τοὺς προεστεῶτας Id. 6.74; esp.to be chief<\/b> or leader of a party<\/b>, τῶν παράλων, τῶν ἐκ τοῦ πεδίου, Id. 1.59; τοῦ δήμου Id. 3.82, Th. 3.70, Lys. 13.7; ἡμῶν Ar. V.<\/i> 419; τῆς πόλεως Th. 2.65; π. αὐτῶν to be<\/b> their ringleader<\/b>, X. An.<\/i> 6.2.9; π. χοροῦ, στρατεύματος, Id. Mem.<\/i> 3.4.3; π. τῶν πολιτειῶν head<\/b> the respective parties in the state, Lys. 25.9, etc. ; abs., οἱ προεστῶτες, Ion. -εῶτες, the leading men<\/b>, τῶν σκυθέων Hdt. 4.79, cf. Th. 3.11, etc. ; οἱ προεστηκότες ἐν ταῖς πόλεσι X. HG<\/i> 3.5.1; οἱ ἐν ταῖς πόλεσι προστάντες Th. 3.82; τῷ προεστῶτι καὶ ἄρχοντι Pl. R.<\/i> 428e. in various relations, govern, direct<\/b>, οὐκ ὀρθῶς σεωυτοῦ προέστηκας you do<\/b> not manage<\/b> yourself well, Hdt. 2.173; π. τῆς μεταβολῆς Th. 8.75; τοῦ ἱεροῦ X. HG<\/i> 3.2.31; τοῦ ἑαυτοῦ βίου Id. Mem.<\/i> 3.2.2; τοῦ πράγματος D. 30.18; προεστήξομαι τῆς χωνεύσεως PCair. Zen. 481.9 (iii BC); ἐργασίας, τέχνης, Plu. Per.<\/i> 24, Ath. 13.612a; π. ἐνδόξου καὶ καλῆς αἱρέσεως OGI 219.3 (Ilium, iii BC).stand before<\/b> so as to guard<\/b>, οἱ δορυφόροι Μασίστεω προέστησαν Hdt. 9.107, cf. E. Heracl.<\/i> 306, etc. ; hence, support, succour<\/b>, πρόστητ’ ἀναγκαίας τύχης S. Aj.<\/i> 803; ὁ προστὰς τῆς εἰρήνης the champion<\/b> of peace, Aeschin. 2.161; πάντων προστᾶσα [δύναμις] Pl. Ti.<\/i> 25b; π. τινός to be<\/b> his protector<\/b>, GDI 1726.6 (Delph., ii BC), PFay. 13.5 (ii BC); τῆς ἐναντίας π. γνώμης Plb. 5.5.8; τοῖσιν ἐχθροῖς προὐστήτην φόνου were the authors of…<\/b>, S. El.<\/i> 980; π. [νόσου] E. Andr.<\/i> 221; abs., βέλεα… ἀρωγὰ προσταθέντα S. OT<\/i> 206 (lyr.)." }, { "dictionary": "Pape", "reference": "Pape, Griechisch-deutsches Handwörterbuch (3. Aufl., 1914)", "source": null, "description": "(ἵστημι), vorstellen, an die Spitze stellen, als Anführer zur Verteidigung voranstellen<\/i>, τινά, Il<\/i>. 4.156 ; ὃν ἡ πόλις ἀξιοῖ αὑτῆς προϊστάναι, Plat. Lach<\/i>. 197d ; – τοὺς εὐκινητοτάτους ἑκατέρου τοῦ κέρατος προέστησε, Pol. 1.33.7, er stellte sie voran<\/i>. – Im med. u. in den intr. tempp. sich vorstellen<\/i> ; προστῆναί τινα, vor Einen, zu ihm herantreten<\/i>, Soph. El<\/i>. 1370 ; τινί, Her. 1.129 ; auch geistig, vor die Seele treten<\/i>, ὥς μιν προστῆναι τοῦτο, 1.86 ; häufiger sich an die Spitze stellen, als Vörsteher, Anführer über Etwas gesetzt sein, vorstehen, regieren, verwalten<\/i>, τινός, Her. 5.49 ; οὐκ ὀρθῶς σεωυτοῦ προέστηκας, nicht recht beherrschest du dich selbst<\/i>, 2.173 ; οἱ προεστῶτες, die Vorgesetzten, Vorsteher<\/i>, 4.79 ; τοῦ δήμου προεστάναι, Thuc. 6.28, 8.65 u. öfter. Vgl. noch Plat. οἱ φάσκοντες προεστάναι τῆς πόλεως καὶ ἐπιμελεῖσθαι, Gorg<\/i>. 520a ; τῷ προεστῶτι καὶ ἄρχοντι, Rep<\/i>. IV.428e ; Folgende überall. Auch sich vor Einen zum Schutze hinstellen, ihn verteidigen, sich seiner annehmen<\/i>, τινός, Her. 9.107 ; τὸν προστάντα τῆς εἰρήνης, Aesch. 2.161 ; φίλων, Plut. Dion<\/i> 26 ; φίλοι, πρόστητ' ἀναγκαίας τύχης, Soph. Aj<\/i>. 790, helfet gegen<\/i> (aber ὣ τοῖσιν ἐχθροῖς προὐστήτην φόνου ist = den Mord bereiten, El<\/i>. 968 ; u. Aj<\/i>. 1112, ἦ σοὶ γὰρ Αἴας πολέμιος προὔστη ποτέ, ist es = stand dir feindlich gegenüber<\/i>); vgl. Eur. Andr<\/i>. 221. – Das pass. προσταθέντα = προστάντα, Soph. O.R<\/i>. 206. – Das med. auch im praes. u. aor. vor sich hinstellen<\/i>, z.B. σκίπωνα, Her. 4.172 ; für sich zum Vorsteher machen<\/i>, προστησώμεθα Τύρταιον Plat. Legg<\/i>. I.629a, u. Sp., wie Luc. Pisc<\/i>. 23 ; προΐστασθαι τέχνης, Ath. XIII.612a, einer Kunst vorstehen, sie betreiben<\/i> ; προέστασαν τῆς ἐναντίας γνώμης, Pol. 5.5.8, sie standen an der Spitze der Meinung, vertraten diese<\/i>, προΐσταται τουτονὶ αὑτῆς, sie macht diesen zu ihrem Vormunde<\/i>, Dem. 59.38 ; dah. vorziehen<\/i>, Plat. Rep<\/i>. VII.531b ; aber προστησάμενος τούτους, Dem. 46.9, ist = nachdem er diese hat vor sich hintreten lassen, sich hinter sie gesteckt hat<\/i>, also vorschieben<\/i> ; daher auch vorschützen<\/i>, τὸ τῶν Ἀμφικτυόνων δόγμα προστησάμενοι, 5.19 ; τοῦ ἀγῶνος τὴν πρὸς ἐμὲ ἔχθραν προΐσταται, 18.15, u. sonst ; προΐστασθαι ἀτυχίαν τῆς κακουργίας, Antiph. 2 γ 1." }, { "dictionary": "TBESG", "reference": "Translators Brief lexicon of Extended Strongs for Greek based on Abbot-Smith, A Manual Greek Lexicon of the New Testament (1922) (=AS), with corrections and adapted by Tyndale Scholars", "source": null, "description": " προ-ΐστημι <\/b> [in LXX: 2Ki.13:17, Pro.23:5 26:17, Isa.43:24, Amo.6:10 (no proper Heb.<\/i> equiv.), Dan LXX Bel 1:7, 1Ma.5:19, 4Ma.11:27 * ;] __1. trans. in fut., 1 aor., and mid. 1 aor., to put before, set over (Plat., al.). __2. Intrans., in pf., plpf., 2 aor. and mid. Pres. and impf.; __(a) to preside, rule, govern<\/b>: Rom.12:8, 1Ti.5:17; with genitive, 1Th.5:12, 1Ti.3:4-5 3:12; __(b) to direct, maintain<\/b>: with genitive of thing(s), καλῶν ἔργων, Tit.3:8, 14 (on R, mg., profess honest occupations, see CGT, in l; Field, Notes<\/i>, 223 f.).† (AS)" } ] } ] }