{
    "meta": {
        "serviceProvider": {
            "name": "Berlin-Brandenburg Academy of Sciences and Humanties, TELOTA - IT\/DH",
            "link": "https:\/\/www.bbaw.de\/en\/bbaw-digital\/telota"
        },
        "dataProvider": {
            "name": "Classical Language Dictionary",
            "link": "https:\/\/cld.bbaw.de"
        }
    },
    "query": {
        "self": "https:\/\/cld.bbaw.de\/api\/dictionary\/lemma\/consuetudo?language=lat&options=case-sensitive",
        "searchDate": "2026-04-14 10:55:15",
        "searchFor": "lemma",
        "searchTerm": "consuetudo",
        "language": "LAT",
        "options": {
            "strict": true,
            "case-sensitive": true,
            "regex": false,
            "simplified": false
        }
    },
    "data": [
        {
            "lemma": "consuetudo",
            "meanings": 1,
            "language": "lat",
            "descriptions": [
                {
                    "dictionary": "Lewis Short",
                    "reference": "Charlton T. Lewis, Charles Short, A Latin Dictionary",
                    "source": "https:\/\/www.perseus.tufts.edu\/hopper\/text?doc=Perseus:text:1999.04.0059",
                    "description": "consŭētūdo (noun F) : consuesco.\n* A being accustomed, custom, habit, use, usage.\n* In gen. (very freq. in all periods, esp. in prose): exercitatio ex quā consuetudo gignitur,Cic. de Or. 2, 87, 358: dicunt ... consuetudine quasi alteram naturam effici,id. Fin. 5, 25, 74: ad parentium consuetudinem moremque deducimur,id. Off. 1, 32, 118; id. Mil. 1, 1; id. Clu. 38, 96: majorum,id. Div. in Caecil. 21, 67; cf. id. ib. 2, 5: Siculorum ceterorumque Graecorum,Cic. Verr. 2, 2, 52, § 129; id. de Or. 2, 3, 13; Caes. B. G. 1, 45; cf. id. ib. 1, 43: eorum dierum,id. ib. 2, 17: non est meae consuetudinis rationem reddere, etc.,Cic. Rab. Perd. 1, 1: con   suetudo mea fert, id. Caecin. 29, 85: consuetudinem tenere, etc.,id. Phil. 1, 11, 27: haec ad nostram consuetudinem sunt levia,Nep. Epam. 2, 3: contra morem consuetudinemque civilem aliquid facere,Cic. Off. 1, 41, 148: quod apud Germanos ea consuetudo esset, ut, etc.,Caes. B. G. 1, 50; cf. with ut, id. ib. 4, 5: cottidianae vitae,Ter. Heaut. 2, 3, 42: virtutem ex consuetudine vitae sermonisque nostri interpretemur,Cic. Lael. 6, 21; cf.: vitae meae,id. Rab. Perd. 1, 2; and sermonis,id. Fat. 11, 24; Quint. 1, 6, 45: communis sensūs,Cic. de Or. 1, 3, 12: jam in proverbii consuetudinem venit,id. Off. 2, 15, 55: victūs,id. Att. 12, 26, 2; Caes. B. G. 1, 31: otii,Quint. 1, 3, 11 al.: peccandi,Cic. Verr. 2, 3, 76, § 176; Quint. 7, 2, 44: splendidior loquendi,Cic. Brut. 20, 78: loquendi,Quint. 1, 6, 43; 11, 1, 12: dicendi,Cic. Mur. 13, 29; Quint. 2, 4, 16: docendi,id. 2, 5, 2: vivendi,id. 1, 6, 45: immanis ac barbara hominum immolandorum,Cic. Font. 10, 21; cf.: classium certis diebus audiendarum,Quint. 10, 5, 21 al.: indocta,Cic. Or. 48, 161: mala, * Hor. S. 1, 3, 36: assidua,Quint. 1, 1, 13: longa,id. 2, 5, 2: vetus,id. 1, 6, 43: communis,id. 11, 1, 12; 12, 2, 19: vulgaris,id. 2, 13, 11; Cic. de Or. 1, 58, 248: bene facere jam ex consuetudine in naturam vortit,Sall. J. 85, 9: omnia quae in consuetudine probantur,generally,Cic. Ac. 2, 24, 75: negant umquam solam hanc alitem (aquilam) fulmine exanimatam. Ideo armigeram Jovis consuetudo judicavit,the general opinion,Plin. 10, 3, 4, § 15.\n* Social intercourse, companionship, familiarity, conversation (freq. and class; in an honorable sense most freq. in Cic.).\n* Esp.\n* Customary right, usage as a common law: (jus) constat ex his partibus: naturā, lege, consuetudine, judicato ... consuetudine jus est id, quod sine lege aeque ac si legitimum sit, usitatum est,Auct. Her. 2, 13, 19; Cic. Inv. 2, 54, 162: consuetudine jus esse putatur id, quod voluntate omnium sine lege vetustas comprobavit,id. ib. 2, 22, 67; Varr. ap. Serv. ad Verg. A. 7, 601; Cic. Caecin. 8, 23; id. Div. in Caecil. 2, 5; Dig. 1, 3, 32.\n* In gram. (instead of consuetudo loquendi; cf. supra), a usage or idiom of language, Varr. L. L. in 8th and 9th books on almost every page; Cic. Or. 47, 157; Quint. 1, 6, 3; 1, 6, 16; 2, 5, 2.—Hence\n* In Col. for language in gen.: consuetudini Latinae oeconomicum Xenophontis tradere,Col. 12, praef. § 7: nostra (opp. Graeca),id. 6, 17, 7.\n* In gen.: (Deiotarus) cum hominibus nostris consuetudines, amicitias, res rationesque jungebat,Cic. Deiot. 9, 27; so in plur.: victūs cum multis,id. Mil. 8, 21; and in sing.: victūs,id. Or. 10, 33: domesticus usus et consuetudo est alicui cum aliquo,id. Rosc. Am. 6, 15; cf. id. Fam. 13, 23, 1: consuetudine conjuncti inter nos sumus,id. Att. 1, 16, 11: consuetudine ac familiaritate,id. Quint. 3, 12; so with familiaritas,id. Fam. 10, 3, 1: dare se in consuetudinem,id. Pis. 28, 68: insinuare in alicujus consuetudinem,id. Fam. 4, 13, 6; cf.: immergere se in consuetudinem alicujus,id. Clu. 13, 36: epistularum,epistolary correspondence,id. Fam. 4, 13, 1: nutrimentorum,community,Suet. Calig. 9.\n* In partic., intercourse in love, in an honorable, and more freq. in a dishonorable sense, a love affair, an amour, love intrique, illicit intercourse, Ter. And. 3, 3, 28;  id. Hec. 3, 3, 44; Suet. Tib. 7; id. Ner. 35; Ter. And. 1, 1, 83; 1, 5, 44; 2, 6, 8; Liv. 39, 9, 6 and 7; Quint. 5, 11, 34; Suet. Tit. 10 al.— So also freq.: consuetudo stupri,Sall. C. 23, 3; Suet. Calig. 24; id. Oth. 2; Curt. 4, 10, 31."
                },
                {
                    "dictionary": "TLL",
                    "reference": "Thesaurus Linguae Latinae",
                    "source": "https:\/\/thesaurus.badw.de",
                    "description": "s. <a href='https:\/\/tll-open.badw.de\/de\/thesaurus\/lemmata#29640'>TLL<\/a>"
                }
            ]
        }
    ]
}